Kentel
La préposition GANT correspond peu ou prou au français « avec ».
Bet on gant an tren. Je suis allé en (avec le) train.
C’hoariet ‘m eus gant ma breur. J’ai joué avec mon frère.
Comme toutes les prépositions, elle se conjugue.
| breton | français |
| ganin | avec moi |
| ganit | avec toi |
| gantañ/ ganti | avec lui/ avec elle |
| ganeomp | avec nous |
| ganeoc’h | avec vous |
| ganto (ou gante) | avec eux/ elles |
Debret ‘m eus ganti. J’ai mangé avec elle.
C’hoariet hon eus gantañ. Nous avons joué avec lui.
Après quelques verbes comme goulenn demander, komz parler, skeiñ taper, frapper, kregiñ commencer, c’hwitañ rater …, on retrouvera souvent la préposition GANT :
Goulennet ‘m eus gant ar skolaerez. J’ai demandé à l’enseignante.
Skoet en deus gant e vignon. Il a frappé son ami.
Komzet ‘t eus ganto. Tu as parlé avec eux.
Adlavaret
Poelladennoù
Poelladenn 1
Poelladenn 2
Evit mont pelloc’h
Concernant la préposition gant, il est courant en breton parlé courant qu’elle soit précédée de asambles quand l’idée est l’accompagnement.
Bet omp o pesketa asambles gant kamaladed. Nous sommes allés pêcher avec des (en compagnie de) copains.
Asambles gant piv ho peus beajet ? Avec qui avez-vous voyagé ?
Dans le cas ou l’idée est le moyen, on se contentera de gant.
Labourat gant un urzhiataer. Travailler à l’ordinateur.
Pignat gant ar skeul. Monter à l’échelle.
Setu bremañ ar ganaouenn « Yann Gorrig o tañsal » evit adwelet izili ar c’horf hag an araogenn GANT. Deoc’h-c’hwi bremañ !
Voici maintenant la chanson « Yann Gorrig o tañsal » (Jean petit qui danse) pour revoir les parties du corps humain et la préposition GANT. C’est à vous !
https://www.youtube.com/watch?v=YvxflITwdjQ
Yann Gorig o tañsal X2
Gant e viz o tañsal X2
Gant e viz, biz , biz X2
(E-)giz-se ‘tañse Yann Gorig
Dorn, gant e zorn, dorn, dorn
Brec’h, gant e vrec’h, brec’h, brec’h
Skoaz, gant e skoaz, skoaz, skoaz
Penn, gant e benn, penn, penn
Kof, gant e gof, kof, kof
Gar, gant e c’har, gar, gar
Troad, gant e droad, troad, troad
Korf, gant e gorf, korf, korf
Ha goût a rit?
Quelques tournures comprenant la préposition GANT.
Aet eo ar c’hazh gantañ. Le chat est allé avec lui : il est partir sans prévenir, il a filé à l’anglaise.
Aet eo e garr-tan gant al laer. Sa voiture est allée avec le voleur : on lui a volé sa voiture.
Sot eo gant da livadurioù. Il est fou de tes peintures : il les adore.
Traoù nevez zo ganti. : Elle est enceinte (= dougerez, brazez eo).
Gant ar grip emañ Iona. Avec la grippe est Iona : Iona a la grippe.
Ober a ran gant ur bluenn evit skrivañ. Je fais avec une plume pour écrire : j’emploie/ j’utilise une plume pour écrire.
Geriaoueg
| brazez° | (être) enceinte |
| dougerez° | (être) enceinte |
| grip | grippe |
| laer (plur. laeron) | voleur |
| livadur | (plur. -ioù) peinture |
| pluenn° (plur.-où) | plume |
| Pluñv (coll.) | plumes, plumage |
